Whisky và umeshu đều là những thức uống được yêu thích nhất của Nhật Bản, nhưng chúng đến từ hai thế giới hoàn toàn khác nhau: whisky là rượu mạnh của Scotland và Nhật Bản — làm từ ngũ cốc lên men rồi chưng cất, ủ lâu năm trong thùng gỗ sồi, nồng độ 40% trở lên, hương khói, gỗ sồi và trái cây khô, uống neat trong ly tumbler; umeshu là rượu mơ của Nhật Bản — làm từ quả mơ xanh ngâm trong rượu với đường phèn, nồng độ chỉ 12% đến 20%, hương mơ chua ngọt và hạnh nhân, uống pha soda, on the rocks hoặc uống ấm. Một bên mạnh mẽ và phức tạp, một bên nhẹ nhàng và ngọt chua. Một bên là linh hồn của hầm rượu, một bên là linh hồn của vườn mơ. Một bên cần nhiều năm ủ, một bên chỉ cần vài tháng ngâm. Bài này so sánh trực tiếp hai trường phái — nguyên liệu, quy trình, hương vị, cách uống và giá — để anh em chọn đúng chai cho từng dịp. Muốn hiểu whisky trước, hãy đọc Bài Nếm Whisky; muốn hiểu umeshu, hãy đọc Bài Rượu Mơ Umeshu Nhật Bản.

Hai thế giới Nhật Bản, hai triết lý đối lập

Whisky là rượu mạnh có lịch sử hơn năm trăm năm, bắt đầu từ Scotland và Ireland rồi lan ra khắp thế giới — trong đó có Nhật Bản, nơi whisky được làm theo phong cách Scotland nhưng mang dấu ấn riêng của người Nhật: tinh tế, cân bằng và tỉ mỉ. Whisky làm từ ngũ cốc — lúa mạch, lúa mì, ngô, lúa mạch đen — lên men rồi chưng cất, ủ ít nhất ba năm trong thùng gỗ sồi, có khi tới vài chục năm. Bài Lịch Sử Whisky kể câu chuyện của whisky từ Scotland đến Nhật Bản; Bài Đọc Nhãn Chai Whisky hướng dẫn cách đọc nhãn whisky để phân biệt single malt, blended và tuổi ủ.

Umeshu thì ngược lại hoàn toàn: umeshu — rượu mơ — là thức uống truyền thống của Nhật Bản với hơn một nghìn năm lịch sử, làm từ quả mơ xanh còn chua, ngâm trong rượu với đường phèn, để vài tháng đến vài năm cho mơ tiết hết hương vị vào rượu. Bài Rượu Mơ Umeshu & Shochu mô tả umeshu trong văn hóa ẩm thực Nhật Bản; Bài Cocktail Shochu & Umeshu hướng dẫn cách pha umeshu thành cocktail.

Nguyên liệu & quy trình: ngũ cốc, ủ gỗ sồi vs mơ xanh, đường phèn

Whisky Macallan 12 giá 2,2 triệu là single malt Scotland ủ trong thùng sherry, hương trái cây khô và gia vị; Whisky Glenfiddich 12 giá 1,35 triệu là single malt Scotland ủ trong thùng bourbon và sherry, hương lê và vani cân bằng; Whisky Nikka From The Barrel giá 1,25 triệu là blended whisky Nhật Bản, nồng độ cask strength 51,4%, hương trái cây và gia vị đậm đà; Whisky Ardbeg Uigeadail giá 2,65 triệu là single malt Islay, hương khói than bùn và trái cây khô rất mạnh.

Umeshu làm từ quả mơ xanh — và chất lượng của mơ quyết định chất lượng của chai umeshu. Umeshu Choya Kishu giá 420 nghìn là umeshu kinh điển của Nhật Bản, làm từ mơ Kishu với đường phèn, hương mơ chua ngọt rõ ràng; Umeshu Kishu Vảy Vàng giá 950 nghìn là umeshu cao cấp với vảy vàng, hương mơ đậm và hậu vị dài; Umeshu Matsui Whisky giá 1,45 triệu là umeshu ngâm trong whisky, hương mơ hòa với hương gỗ sồi và vani; Umeshu Suntory Yamazaki giá 1,45 triệu là umeshu ngâm trong rượu pha trộn với whisky Yamazaki, hương mơ và gỗ sồi rất tinh tế; Umeshu Hyakunen Premium giá 1,75 triệu là umeshu cao cấp ủ lâu, hương mơ đậm và phức tạp; Umeshu Hakutsuru Genshu giá 700 nghìn là umeshu nguyên chất chưa pha loãng, hương mơ rất đậm.

Hương vị: khói, gỗ sồi, trái cây khô vs mơ chua ngọt, hạnh nhân

Nếm whisky là nếm hương vị của gỗ sồi và thời gian: ngụm đầu tiên là trái cây khô — nho khô, mận khô — tiếp theo là vani, caramel và gia vị từ thùng gỗ, rồi mới đến hậu vị ấm và dài, có khi thêm hương khói than bùn. Whisky Macallan 12 giá 2,2 triệu cho hương trái cây khô, vani và gia vị, hậu vị dài và ấm; Whisky Glenfiddich 12 giá 1,35 triệu cho hương lê, vani và gỗ sồi cân bằng; Whisky Nikka From The Barrel giá 1,25 triệu cho hương trái cây, gia vị và gỗ sồi đậm đà, hậu vị rất dài; Whisky Ardbeg Uigeadail giá 2,65 triệu cho hương khói than bùn, trái cây khô và sô cô la đen rất mạnh. Bài Whisky vs Sake so sánh whisky với sake; Bài Whisky Nhật vs Whisky Scotland so sánh hai trường phái whisky.

Nếm umeshu là nếm hương mơ chua ngọt: ngụm đầu tiên là mơ — chua nhẹ, ngọt dịu — tiếp theo là hạnh nhân và hương hoa, rồi mới đến hậu vị ngọt thanh, sạch và dễ chịu. Umeshu Choya Kishu giá 420 nghìn cho hương mơ chua ngọt rõ ràng, hậu vị sạch; Umeshu Kishu Vảy Vàng giá 950 nghìn cho hương mơ đậm, ngọt dịu và hậu vị dài; Umeshu Matsui Whisky giá 1,45 triệu cho hương mơ hòa với hương gỗ sồi và vani, hậu vị ấm; Umeshu Suntory Yamazaki giá 1,45 triệu cho hương mơ, gỗ sồi và gia vị rất tinh tế; Umeshu Hyakunen Premium giá 1,75 triệu cho hương mơ đậm, hạnh nhân và hậu vị rất dài; Umeshu Hakutsuru Genshu giá 700 nghìn cho hương mơ rất đậm, chua ngọt cân bằng.

Nồng độ & cách uống: neat, đá vs soda, on the rocks, uống ấm

Whisky thường đóng chai ở 40% đến 51% — và cách uống kinh điển nhất là uống neat trong ly tumbler: rót một lượng nhỏ, xoay nhẹ ly, đưa ly lên mũi ngửi hương, rồi uống từng ngụm nhỏ, để rượu lan ra từ từ. Người mới uống whisky nên bắt đầu từ Whisky Glenfiddich 12 giá 1,35 triệu uống với đá, hoặc Whisky Macallan 12 giá 2,2 triệu uống neat từng ngụm nhỏ. Whisky mạnh hơn như Whisky Nikka From The Barrel giá 1,25 triệu và Whisky Ardbeg Uigeadail giá 2,65 triệu nên uống neat với vài giọt nước để hương vị mở ra. Bài Nếm Whisky hướng dẫn cách nếm whisky để cảm nhận từng lớp hương; Bài Lịch Sử Whisky kể câu chuyện của whisky Nhật Bản.

Umeshu chỉ khoảng 12% đến 20% — thấp hơn whisky gần ba lần — nên uống được nhiều hơn, nhẹ nhàng hơn, và có nhiều cách uống hơn. Cách uống phổ biến nhất là pha soda — umeshu với soda và đá, mát lạnh và sảng khoái, hợp với mùa hè. Umeshu cũng uống được on the rocks — rót umeshu ra ly với đá, uống chậm rãi để cảm nhận hương mơ nguyên chất. Người mới uống umeshu nên bắt đầu từ Umeshu Choya Kishu giá 420 nghìn pha soda với đá, hoặc Umeshu Kishu Vảy Vàng giá 950 nghìn uống on the rocks. Umeshu cao cấp hơn như Umeshu Hyakunen Premium giá 1,75 triệu và Umeshu Suntory Yamazaki giá 1,45 triệu nên uống on the rocks để cảm nhận hết hương mơ và gỗ sồi. Bài Rượu Mơ Umeshu Nhật Bản hướng dẫn cách uống umeshu đúng chuẩn; Bài Cocktail Shochu & Umeshu hướng dẫn cách pha umeshu thành cocktail.

Bảng so sánh nhanh & giá tham khảo

Tóm lại trong một bảng: whisky làm từ ngũ cốc lên men rồi chưng cất, ủ ít nhất ba năm trong thùng gỗ sồi, màu hổ phách, hương khói, gỗ sồi và trái cây khô, nồng độ từ 40% đến 51%, uống neat trong ly tumbler hoặc với đá, giá từ phổ thông đến sưu tầm; umeshu làm từ quả mơ xanh ngâm trong rượu với đường phèn, không chưng cất, không ủ gỗ, màu vàng hổ phách nhạt, hương mơ chua ngọt và hạnh nhân, nồng độ từ 12% đến 20%, uống pha soda, on the rocks hoặc uống ấm, giá từ phổ thông đến cao cấp. Về giá tham khảo tại Rượu Chính Hãng: whisky phổ thông như Whisky Glenfiddich 12 giá 1,35 triệu và Whisky Macallan 12 giá 2,2 triệu, whisky cao cấp như Whisky Nikka From The Barrel giá 1,25 triệu và Whisky Ardbeg Uigeadail giá 2,65 triệu; umeshu phổ thông như Umeshu Choya Kishu giá 420 nghìn, Umeshu Assari Oenon giá 280 nghìn và Umeshu Choya Jyuku Rich giá 400 nghìn, umeshu cao cấp như Umeshu Kishu Vảy Vàng giá 950 nghìn, Umeshu Matsui Whisky giá 1,45 triệu, Umeshu Suntory Yamazaki giá 1,45 triệu và Umeshu Hyakunen Premium giá 1,75 triệu.

Chọn chai nào: whisky hay umeshu?

Nếu chỉ được chọn một chai đầu tiên, hãy tự hỏi mình thích cảm giác nào hơn: hương khói, gỗ sồi đậm đà, uống chậm rãi từng ngụm nhỏ — hay hương mơ chua ngọt, uống mát lạnh với soda? Câu trả lời sẽ chỉ đúng chai cho anh em.

\n

Tư vấn từ chuyên gia Rượu Chính Hãng:

\n

Uống umeshu lần đầu? Hãy bắt đầu từ một chai Choya Kishu, pha với soda theo tỉ lệ một phần umeshu, hai phần soda, thêm đá và một lát chanh — mát lạnh và sảng khoái. Đừng pha umeshu với nước ngọt có ga vì vị ngọt sẽ lấn át hương mơ. Hãy liên hệ ngay với đội ngũ Sommelier qua Hotline / Zalo: 0772220222 để nhận tư vấn và báo giá tốt nhất.

\n

Người dưới 18 tuổi không được uống rượu bia; người đã uống rượu bia thì không lái xe, và việc kinh doanh rượu cần tuân thủ Nghị định 105/2017/NĐ-CP.